Sosiale onderskeid in die Boerevolk

https://www.loot.co.za/product/n-seder-val-in-waterkloof/

Om ʼn onderskeiding tussen sosiale klasse in die Boerevolk te maak, is moeilik. Op ʼn manier is ons almal baie verlangs familie van mekaar. Kan jy sê ʼn familie bestaan uit verskillende sosiale stande? Is een broer van die hoër klas, een van die middel klas en die derde een van die laer klas? Indien wel, hoekom? Almal stam van dieselfde ouers af.

Die meerderheid van ons stamouers was uit die middelstand van Europa. Hulle het min of meer dieselfde geskooldheid gehad. Sommiges was meer welvarend, maar het met die lang oorloë en godsdienstige vervolging verarmd geraak. Aan die Kaap het die wat nie voorheen boere was nie, boere geword. Onder die Kompanjie se bewind was die binnelandse boereklas nie welvarend nie.

In Kaapstad en omgewing het daar ʼn klas welvarende handelaars en landgoedeienaars ontstaan. Hulle word soms Patrisiërs genoem. Sommige van hulle was wel uit dieselfde voorgeslagte as die Boerevolk maar het van hulle familie in die binneland vervreemd geraak. Onder Britse bewind het baie van die Hollandssprekendes verengels, byvoorbeeld lede van die Van der Byl, De Villiers en ander families. Daar was ander Kapenaars wat nie verengels het nie, maar wat ook van hulle families in die binneland vervreemd geword het. Hierdie welvarende Kapenaars het nie net ʼn ander sosiale klas geword nie, hulle het eintlik ʼn ander kultuur aanvaar – ʼn kosmopolitiese Britse kultuur. Dit was nie die Engelse of Walliesers of Skotte of Iere se kultuur nie, dit was internasionalisties en nie-etnies. Daar het dus mettertyd ʼn kloof ontstaan tussen sommige van die Kapenaars en die binnelandse Boerevolk.

Dit was eers met industrialisasie en verstedeliking dat die Boerevolk ander beroepe as boerdery begin beoefen het. Aanvanklik was baie net arbeiders, maar mettertyd kon die meeste daarin slaag om hulleself beter te kwalifiseer. Met beter kwalifikasies het hulle inkomstes verbeter en kon verarmdes weer ʼn middelklas lewenspeil handhaaf. Onder Nasionale Party regerings in die 20ste eeu, kon die sonder beter kwalifikasies steeds ʼn goeie bestaan maak in laer poste in die Staatsdiens en Staatskorporasies – ʼn tipe sosialisme.

Nogtans was daar vele lede van die Boerevolk wat daarin kon slaag om ʼn hoër sosiale klas as middelklas te word, party deur akademiese studie, ander deur senior poste in die staatsdiens en staatskorporasies en sommiges deur sukses in die sakewêreld. Van hierdie persone het hulle verbintenis met die Boerevolk behou en op verskillende terreine hulle volksgenote se belange bevorder. Weereens, nes die Kapenaars destyds, het heelwat ander lede van die hoër klas hulle herkoms verlaat en internasionalisties (deesdae globalisties) geword. Hulle denke en waardes het sodanig verander dat hulle van hulle volk vervreemd geraak het.

Om vandag betroubare inligting oor die Boerevolk te verkry, is onmoontlik. In 2006 was die Blankes in Suid-Afrika (uitgesluit die in Namibië en ander lande) verdeel in 17.4% laer klas, 60.1% middelklas en 22.4% hoër klas.

Die laer klas is diegene wat die laagste inkomste verdien en wat ook ongeskoold is. Hulle status mag aangebore of deur omstandighede wees. Dit sluit in hawelose mense en gesinne wat verplig is om swak betalende werksgeleenthede te aanvaar. Baie is afhanklik van staatstoelaes (Sassa) en die staat se mediese dienste.

Die grootste gedeelte van die Boerevolk behoort tot die middelklas. Verskeie teorieë bestaan oor  die onderverdeling van die middelklas. Na my mening is dit nie van toepassing op die Boerevolk nie. By ons bestaan die middelklas hoofsaaklik uit geskoolde mense, persone wat ʼn vorm van beroepsopleiding gehad het. Hulle verwag om ʼn inkomste te verdien wat in ooreenstemming met hulle opleiding en ondervinding is. Hulle verwag ook ʼn lewenstandaard, behuising en vervoer wat hiermee ooreenstem. Hulle verwag verder dat hulle kinders dieselfde of beter sal kan doen.

Die hoër klas het op grond van rykdom en posisie groot invloed in die samelewing. Dit gee aan hierdie persone ook politieke en sosiale mag. By die Boerevolk bestaan die hoër klas uit akademici, senior amptenare, senior bestuurders, en sakelui. Hulle is in staat om in luukser woongebiede te woon en word gereeld as meningsvormers gebruik.

Hoewel daar tans verskillende sosiale klasse bestaan, kan daar nie veralgemeen word nie. Nie almal in ʼn wit plakkerskamp behoort tot die laer klas nie. ʼn Plakkerskamp is eintlik ʼn soort woonbuurt waarvan die inwoners wissel van dwelmverslaafdes, halfgeskooldes, geskooldes tot verarmde professionele lui. ʼn Vriend wat ʼn karwag van beroep is, is ʼn belese persoon wat sy dagtaak met trots en deeglikheid uitvoer.

Onder die Boerevolk is daar nie ʼn sosiale onderskeid tussen blouboortjie en witboortjie werkers nie. Talle blouboortjie werkers het hulle eie suksesvolle besighede gevestig. Dit is vir my interessant om te luister na die suiwer Afrikaans wat deur middelklasmense gebesig word, veral diegene wat uit ʼn blouboortjie agtergrond kom.

Onder die hoër klas is daar twee groepe. Vriende met beter kwalifikasies is dikwels jare lank oorgesien in aanstellings omdat hulle nie met die “binnekring” saamgestem het nie. Die “binnekring” is gewoonlik polities korrek en is aanvaarbaar vir die “regte” mense. Sommiges van die hoër klas het hulle rykdom en status geërf en behoort tot die ou-geld elite.

Elders in die wêreld word mense binne sekere sosiale stande gebore en die meeste bly in sy stand tot by sy dood. By die Boerevolk bestaan dit nie. Voor verstedeliking  plaasgevind het, was familie en afkoms belangrik binne die konteks van familie uitlê. Familie uitlê was gerig op identifikasie van wie ʼn persoon is, waar hy vandaan is en aan wie hy verwant is.

By die Boerevolk hou sosiale klasse hoofsaaklik verband met opleiding en ondervinding en die inkomste wat as gevolg daarvan verdien kan word. Sosiale klasse is derhalwe veranderbaar. Iemand kan opwaarts beweeg deur self-verbetering. Gewoonlik beweeg persone afwaarts as gevolg van eksterne omstandighede.

As volk bly ons dus verlangs familie van mekaar en raak die lotgevalle van elke individuele lid van die volk ons regstreeks. Dit maak dat almal – van laer klas tot hoër klas – vir ons belangrik is. Ons wil graag ons volk bymekaar sien, in staat om mekaar te versorg en op te bou.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Noudat almal regs is

Foto: https://redice.tv/news/

Daar was ‘n tyd toe daar nie Regses was nie. Daar was Afrikaners en Engelse, Natte en Sappe, maar daar was nie Regses nie. Ook nie Nie-regses nie. In daardie dae was dr. Verwoerd die volksleier. Dr. Verwoerd het onder die Afrikaner-elite vyande gehad, maar die volk was bankvas agter hom. Die enigste blanke partye wat van dr. Verwoerd se Nasionale Party (die Nattes) verskil het, was die Verenigde Party (die Sappe) en die Progressiewe Party (die Progge). Die Sappe was meer Engels, maar was nie Links nie. Die Progge was Links, het vir jare net een setel gewen en was die ryk Jode van Houghton se party.

Regses het eers ontstaan nadat dr. Verwoerd vermoor is. Hy is deur adv. John Vorster opgevolg. Waar dr. Verwoerd se leierskap gegrond was op morele beginsels, was adv. Vorster se leierskap gegrond op politieke pragmatisme. Hierdie pragmatisme het veroorsaak dat die Nasionale Party (NP) begin afwyk het van dr. Verwoerd se pad, hulle het begin rondval oor beleid en was nie meer in staat om leiding te gee nie. Die Afrikaner-elite het hier ‘n gulde geleentheid gesien om hulle eie belange te bevorder en het daarin geslaag om groter invloed te kry. Hierdie Afrikaner-elite was hoofsaaklik in die Wes-Kaap en Johannesburg.

Daar was binne die Nasionale Party ‘n groep wat ongelukkig was met die nuwe rigting onder adv. Vorster en het probeer walgooi. Die Afrikaner-elite het hulle as ‘n ernstige gevaar gesien en het ‘n totale aanslag teen hulle geloods. Vir die Afrikaner-elite was hulle ‘n groter gevaar as die Sappe, die Progge, die ANC en die kommuniste. Reeds in 1966 het Willem de Klerk (broer van FW de Klerk) die aanslag begin. Hy het Afrikaners (Afrikaners word hier gebruik as sinoniem vir Boere) verdeel in Verkramptes (die konserwatiewes) en Verligtes (die progressiewes). Die Verkramptes was veronderstel om vooruitgang teen te staan en om enige een wat iets nuuts voorstel, verdag te maak. Die Verligtes was modern, dinamies en ten gunste van hervorming. Eers word daar etikette geskep, dan word ‘n positiewe of negatiewe betekenis aan die etiket gegee, dan word opponente gekoppel aan die negatiewe etiket en vriende aan die positiewe etiket. So het dit gebeur dat persone wat die Afrikaner-elite teengestaan het, bekend geword het as Verkramptes.

Mettertyd is die etiket Verkramp vervang met Regs en Verregs. Dit is merkwaardig dat Regses en Verregses deur die bank Afrikaners (Boere) was wat van die Nasionale Party (wat onder die beheer van die Afrikaner-elite was) verskil het. Hierdie verskil het gehandel oor die toekoms en veiligheid van die Afrikanervolk (Boerevolk). Die Afrikaner-elite was internasionalisties (deesdae globalisties) en het nie die voortbestaan van die Afrikanervolk as belangrik geag nie. Mettertyd het die bekommernis oor die volk se toekoms daartoe gelei dat meer en meer Afrikaners die Nasionale Party verlaat het en nuwe partye en organisasies gestig het.

Wat noem mens Afrikaners wat nie Regs is nie? Blykbaar niks nie. Hulle noem hulleself nooit Links nie, maar wat anders kan hulle wees? Gematigdes? Nog warm, nog koud soos die Bybel sê? Die Nasionale Party was Links en selfs Verlinks, dink aan FW de Klerk en sy trawante. Hulle het eintlik dieselfde sienings aangeneem as wat die Progressiewe Party gehuldig het. Alhoewel die Nasionale Party homself vernietig het, het hulle propaganda bly voortleef. Talle Afrikaners het so ‘n weersin in sy mede-Afrikaner, wat Regs was, gehad dat hulle eerder saam met die Verlinkes sal staan as met sy volksgenoot. In die praktyk, wêreldwyd, moet Gematigdes ‘n keuse maak en hulle kies altyd Links.

Is daar vandag nog dieselfde verdeeldheid of het Afrikaners al tot hulle sinne gekom? Dit wil tog voorkom asof voormalige Nasionale Party ondersteuners ontnugterd is. Waarskynlik sal hulle steeds nie die Regses, wat al lankal bestaan, ondersteun nie. Hulle sal eerder hulle heil in ‘n nuwe organisasie vind. Daar het in die laaste paar jaar nuwe organisasies tot stand gekom wat blykbaar vir baie Afrikaners aantreklik is. Het die gewese Nasionale Party mense nou ook Regses geword?

Die werklike verskil tussen die verskillende groepe Regses is die datum waarop hulle tot ontnugtering gekom het. Die Herstigte Nasionale Party (HNP) het in 1969 weggebreek van die Nasionale Party af, die Konserwatiewe Party (KP) in 1982, die Vryheidsfront (VF) in 1994, ander organisasies het so onlangs as 2016 ontstaan. Enige iemand wat nou nog nie Regs is nie, kan gereken word as Links. Regs en Links is nou duidelik onderskeibaar. Regs is nasionalisties, vir hul eie mense en kultuur. Regs is Bybelgelowig en vir Christelike waardes. Links is globalisties, met geen lojaliteit aan enige groep of kultuur nie. Links is nie christelik nie en ondersteun byvoorbeeld die LGBT groepe.

Afrikaners (Boere) het nog altyd ‘n probleem gehad met dislojaliteit in eie geledere. Dink maar aan die hensoppers van die Anglo-Boereoorlog en die draadsitters van die 1940’s. Ek het iewers gelees dat die hensoppers meestal verarmdes en bywoners was wat afgunstig op hulle meer welvarende volksgenote was. Of dit waar is, kan ek nie sê nie. As dit waar is, gee dit ‘n verduideliking van hoekom een volksgenoot sy mede-volksgenote verraai. Is daar vandag groepe volksgenote waarvoor die volk versigtig moet wees?

Eerstens is daar diegene wat hulleself voorhou as gematigdes. Ons is reeds in ‘n oorlog, daar is reeds ‘n proses van volksmoord teen ons aan die gang. Dink taal, kultuur, onderwys, ensovoorts. Dink plaas- en dorpsmoorde, onteiening sonder vergoeding, ensovoorts. Kan enige volksgenoot hieroor afsydig staan, onbetrokke wees, sy neus optrek vir Regses? In beginsel is ‘n gematigde niks anders as ‘n hensopper nie.

Ons het nog altyd armes en werkloses in ons volk gehad, en sal dit in die toekoms ook hê. In die dae toe ons ons eie regerings gehad het, was daar ‘n verantwoordelikheidsgevoel teenoor hulle. Omdat daar ‘n regering met ‘n belastinginkomste was, kon die staat help met onder andere werkskepping. Die hulp  was nie dieselfde as wat onder sosialisme verstaan word nie. Vandag is die armes van ons volk afhanklik van die toelaes wat die huidige regering gee en op hulp van privaat persone en volksorganisasies. Indien iemand nou moet kies tussen sy staatstoelae en lojaliteit aan sy eie volk, wat sal hy kies? Het iemand wat reeds alles verloor het en geen vooruitsigte het nie, enige belangstelling in die toekoms van volksgenote wat nog besittings en vooruitsigte het?

Ons jeug wat na 1994 op skool was, is deur die skoolstelsel geïndoktrineer. Ondermeer deur die verdraaide geskiedenis wat deur die staat verkondig word. Die skoolstelsel het nie net die jeug se begrip van die verlede verdraai nie, dit het ook ‘n volksvreemde godsdiens en kultuur aan hulle bekend gestel. Meer nog, die jeug se moraliteit en waardes is ook afgetakel. In ‘n militêre situasie is dissipline en respek vir meerderes absoluut noodsaaklik en dit wil voorkom of ons jeug dit nie meer het nie. Indien die jeug voor ‘n keuse gestel word, sal hulle hul eie volk kies? Is hulle nie dalk ‘n verlore geslag nie?

Om vandag Regs te wees, is iets heel anders as in die verlede. Die behoudendes in die westerse wêreld het misluk. Dit het gelei tot die opkoms van Alt Regs. Alt Regs se 16 Punte is die volgende (verkry by Vox Popoli):

  1. Die Alt Regsis polities “regs” in beide die Amerikaanse en Europese sin van die begrip. Sosialiste is nie Alt Regsnie. Kommuniste, Marxiste, Marxistiese ekonome, kulturele Marxiste, en neokonserwatiewes is nie Alt Regs nie.2. Die Alt Regs is ‘n ALTERNATIEF vir die hoofstroom konserwatiewe beweging in die VSA wat nominaal verwoord word deur Russel Kirk se [10 Konserwatiewe Beginsels], maar in werklikheid afgewentel het na progressivisme. Dit is ook ‘n alternatief vir libertarianisme.

    3. Die Alt Regs is nie ‘n defensiewe houding nie en verwerp die konsep van edele en beginselvaste nederlae. Dit is ‘n vooruitdenkende filosofie gefokus op offensief, in elke sin van die woord. Die Alt Regs glo in oorwinning deur volharding en deur in harmonie te verkeer met die wetenskap, realiteit, kulturele tradisie, en die lesse van die geskiedenis.

    4. Die Alt Regs glo die Westerse beskawing is die toppunt van menslike prestasie en ondersteun die drie pilare van sy fondasie: Christendom, die Europese nasies, en die Grieks-Romeinse nalatenskap.

    5. Die Alt Regs is openlik en uitgesproke nasionalisties. Dit ondersteun alle nasionalismes en die bestaansreg van nasies, homogeen en nie vervuil deur immigrasie of besetting nie.

    6. Die Alt Regs is anti-globalisties. Dit verwerp alle groepe wat streef na globalistiese ideale of doelwitte.

    7. Die Alt Regs is anti-egalitaries. Dit verwerp die idee van gelykheid vir dieselfde rede waarom dit die idees van eenhorings, “leprechauns” of die tokkelossie verwerp. Dit neem waar dat daar nie so iets soos gelykheid bestaan in enige waarneembare vorm in die wetenskaplike-, regs-, materiele-, intellektuele-, seksuele of geestelike sin nie.

    8. Die Alt Regs aanvaar die huidige gevolgtrekkings van die wetenskaplike metodiek (in Engels “scientody”), maar verstaan dat a) hierdie gevolgtrekkings onderworpe is aan toekomstige verwysing, b) dat die praktyk van wetenskap (in Engels “scientistry”) vatbaar is vir korrupsie, en c) dat die sogenaamde wetenskaplike konsensus nie gebaseer is op die wetenskaplike metodiek nie, maar op demokrasie, en daarom intrinsiek onwetenskaplik is.

    9. Die Alt Regs glo identiteit > kultuur > politiek.

    10. Die Alt Regs is gekant teen die regering of dominasie van een inheemse etniese groep deur ‘n ander, veral in die soewereine tuislande van die onderdruktes. Die Alt Regs is gekant teen enige nie-inheemse etniese groep wat buitensporige invloed in die samelewing bekom deur nepotisme, stamgebondenheid, of enige ander metode.

    11. Die Alt Regs verstaan dat diversiteit + nabyheid = oorlog.

    12. Die Alt Regs gee nie om wat jy daarvan dink nie.

    13. Die Alt Regs verwerp internasionale vrye handel en die vrye beweging van mense wat deur vrye handel vereis word. Die voordele van intra-nasionale vrye handel tussen lande is nie bewyse van die voordele van internasionale vrye handel nie.

    14. Die Alt Regs glo dat ons die voortbestaan van witmense en ‘n toekoms vir wit kinders moet verseker.

    15. Die Alt Regs glo nie in die inherente oppergesag van enige ras, nasie, volk of subspesie nie. Elke ras, nasie, volk en menslike subspesie het sy eie unieke sterk- en swakpunte en beskik oor die soewereine reg om sonder inmenging van buite te verkeer in die kultuur wat dit verkies.

    16. Die Alt Regs is ‘n filosofie wat waarde heg aan vrede tussen die verskeie nasies van die wêreld en staan geweld om een nasie se waardestelsel op ‘n ander nasie af te dwing teen, sowel as pogings om individuele nasies uit te wis deur oorlog, volksmoord, immigrasie of genetiese assimilasie.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Is dit die einde van die wit volk van Afrika?

Foto: https://saboteur365.files.wordpress.com/2017/06/white-nationalism-poster-precious-possession.jpg

Lank, lank gelede, toe ek begin werk het, het die staat die Blankes aangemoedig om groter gesinne te hê. Dit is ondermeer met belastingtoegewings gedoen (dit was slegs Blankes wat inkomstebelasting betaal het). Op dieselfde inkomste het ‘n ongetroude persoon die maksimum koers betaal, indien getroud het hy minder betaal, indien getroud met een kind het hy nog minder betaal, en so aan verder tot en met ses kinders.

In 1967 kon die regerende Nasionale Party trots verklaar dat, in die vorige vyf jaar, die aanwas van Nie-blankes minder was as die aanwas van Blankes. Dit was die eerste keer in die geskiedenis van Suid-Afrika dat dit reggekry kon word. Die Blanke aanwas het ook immigrante uit Europa ingesluit. In daardie tyd was die Suid-Afrikaanse ekonomie sterker as ooit daarvoor of daarna. Daar was meer werksgeleenthede as wat daar werkers was en daar was veral ‘n tekort aan vakmanne. As iemand se baas hom kwaad gemaak het, het hy vir sy baas gesê wat hy met sy werk kan maak en die volgende dag oorkant die straat begin werk teen ‘n beter salaris.

In 1900 was daar 1 miljoen Blankes en 3.2 miljoen Bantoes in Suid-Afrika, dus omtrent 3 Bantoes vir 1 Blanke. In 1945, voor die beleid van Aparte Ontwikkeling, was daar 2.3 miljoen Blankes en 8.5 miljoen Bantoes, amper 4 Bantoes vir elke Blanke. In 1965, net voor dr. Verwoerd vermoor is, was daar 3.4 miljoen Blankes en 14.6 miljoen Bantoes, dit wil sê omtrent 4 Bantoes per Blanke. Vir 20 jaar het die verhouding dus min-of-meer konstant gebly. In 1990 was daar 5 miljoen Blankes en 30 miljoen Bantoes, dus 6 Bantoes vir elke Blanke. Dit was die situasie toe die Nasionale Party gekapituleer het. In 2017 was daar 4.5 miljoen Blankes en 45.6 miljoen Bantoes, derhalwe 10 Bantoes vir een Blanke. Blankes se getalle neem steeds af en Bantoes se getalle neem steeds toe. Wat gaan die situasie oor 20 jaar wees? 20 Bantoes per Blanke?

Dit is nie net in Suid-Afrika waar Blankes se getalle afneem nie, dit gebeur wêreldwyd. Die Westerse Wêreld se bevolkings krimp terwyl die Derde Wêreld se getalle toeneem. Daar word gemeen dat die Blankes in die VSA oor omtrent 20 jaar ‘n minderheid gaan wees. Europa is op dieselfde pad. Nie net neem die Blankes se getalle af nie, hulle laat toe dat reuse getalle immigrante uit die derde wêreld hulle lande instroom. Die Blanke ras se voortbestaan word ernstig bedreig.

Wie nie van hierdie situasie bewus is nie, het geen kennis van wat in die wêreld aan die gang is nie. Suid-Afrikaanse blankes wat nie bewus is van die implikasies hiervan nie, moet liewer hulle opinies vir hulleself hou. Die krimping van Blanke getalle en die toename van Nie-blanke getalle is loshande die belangrikste saak wat ons voortbestaan beïnvloed.

Wat het veroorsaak dat die Blanke ras besluit het om selfmoord te pleeg? In Europa was die aanwas van die bevolking in vroeër eeue deur die natuur gereguleer. Baie kinders is gebore, maar sterftes deur oorloë en siektes het die grootte van gesinne verklein. Toe die mens daarin slaag om die sterftesyfer te verminder, het daar ‘n gevaar van oorbevolking ontstaan. Dit het gelei tot bevolkingsuitbreiding na ander kontinente toe. Steeds het die Blankes toegeneem totdat geboortebeperking moontlik geword het. Geboortebeperking het die grootste invloed gehad op die oorgang tot kleiner gesinne. Voorheen was die grootte van die gesin bepaal deur natuurlike faktore, groot gesinne was deel van die lewe. Geboortebeperking het aan die mens ‘n keuse gebied, mense kon ‘n wilsbesluit neem oor hoe groot die gesin moet wees. Die nywerheidsrevolusie het ook ‘n invloed op die grootte van die gesin gehad.

In ons tyd het die Westerse mense se waardes verander. Die Westerlinge (Blankes) het tradisionele en christelike waardes oorboord gegooi en vervang met ‘n vrysinnige ongodsdienstige lewensuitkyk. Die vrysinnige lewenswyse van ‘n groot aantal Blankes bevorder seksuele losbandigheid en aborsie op aanvraag. Dit bevorder pornografie en nie-reproduktiewe en ongesonde seksuele lewenstyle. Die gebruik van dwelms het ook ‘n invloed op reproduksie. Radikale feminisme en vroue wat loopbane najaag veroorsaak vyandigheid teenoor moederskap. Verder veroorsaak egskeidings en ekonomiese behoeftes dat vroue loopbane moet volg en gevolglik moederskap moet beperk. Kinders uit die huwelike van Blankes met Nie-blankes verswak ook die blanke bevolkingsaanwas. Dit alles, en nog meer, breek die tradisionele gesin en gesinswaardes af.

Hoeveel Blankes in Suid-Afrika die Westerse vrysinnige lewenswyse navolg, is onbekend. Die oorgang van vroeër jare se groot gesinne na die kleiner gesinne van vandag het gebeur as gevolg van verstedeliking. Om uit die stedelike armoede te ontsnap moes meer geld aan opleiding van kinders bestee word. In die stede was die beter betrekkings gereserveer vir geskoolde persone. Minder kinders, wat geskoold was, was beter as meer kinders, wat ongeskoold was. Dit was dus in die hele gesin se belang dat daar minder kinders moes wees. Mettertyd het inkomste verbeter en was ‘n meer gerieflike lewenswyse moontlik. ‘n Beter huis, ‘n tweede motor, ‘n swembad en ‘n jaarlikse vakansie kon bekostig word. Ekonomiese faktore het kleiner gesinne verkieslik gemaak. Die oorgrote meerderheid Bantoes het nie in hierdie welvaart gedeel nie en het steeds groter gesinne gehad. Die verskil in aanwas het verder vergroot.

Hoe gaan die getalleverhouding van Blankes tot Bantoes oor 10 jaar wees? Binnekort gaan jou rugbyspan nie meer as 2 Blanke spelers hê nie, daar gaan net 2 Blankes in jou kind se klas wees, jou gesin gaan die enigste Blankes in jou straat wees. Tensy iets gebeur wat dit verander.

Alles is nie verlore nie. Die White Tribe of Africa kan bly voortbestaan. Dit hang van ons af of ons wil bly voortbestaan, of nie. Dit is ons keuse. Dit sal net nie op dieselfde manier wees as voorheen nie. Daar mag dalk net ‘n beter toekoms wag as wat ons van kan droom.

Om reg te kies sal die Blankes in Suid-Afrika bewus moet word van wat om hulle aangaan. Te veel leef in ‘n droomwêreld waaruit hulle nie wil wakker word nie. Die Blankes sal moet ophou om te luister na die leuens van die media, kerke en die “deskundiges”. Hulle sal moet begin om hulle gesonde verstand te gebruik.

Kies jou gesin, jou familie, jou voorgeslagte en jou nageslagte. Kies jou eie mense, kies jou eie taal en kultuur. Kies jou eie volk. Onthou wat jou voorgeslagte deurgemaak het sodat jy hier kan wees. Dink aan die erfenis wat hulle aan jou nageslag nagelaat het. Of was al die lyding, stryd en opofferings tevergeefs? Ons voortbestaan is nie ‘n politieke saak nie, dit is ‘n saak van fisiese oorlewing.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Waar kom witmense vandaan?

Almal weet dat Adam die eerste mens was en dat alle mense van hom afstam. Maar alle mense stam ook van Noag af. Genesis 7:21-23: Alle vlees wat op die aarde beweeg: die voëls, die vee, alle lewende en kruipende diere wat op die aarde wemel en al die mense is dood. Alles wat die asem van die gees van lewe in sy neusgate gehad het, alles wat op die oppervlak van die grond was, is dood. Al die lewende wesens wat op die aarde was, is vernietig; die mens, sowel as die vee, die kruipende diere en selfs die voëls van die hemel; hulle is afgevee van die aarde af en net Noag en die wat saam met hom in die ark was, het oorgebly. (PWL-vertaling).

Noag het drie seuns gehad. Alle mense op aarde stam dus van Noag se drie seuns af. Genesis 10:1: Hierdie is die nageslag van die seuns van Noag: Shem, Gam en Yefet; daar is vir hulle seuns gebore ná die vloed. (PWL). Dan volg die Volkelys waarin die name van die drie seuns se kinders gegee word, waar hulle gewoon het en watter volke uit hulle ontstaan het. Dit was nie breedvoerige inligting nie, maar dit was genoeg om sekere afleidings te kon maak. Dit was die stand van sake tot betreklik onlangs toe. Sedertdien is daar groot vordering met navorsing hieroor gemaak en is daar nou groter sekerheid oor watter volke en tale uit hierdie seuns voortgekom het.

Die Bybel handel in hoofsaak oor die nageslag van Sem. Een van sy nakomelinge was Heber (of Ever) uit wie die Hebreërs stam. Hy was ‘n voorouer van Abraham. Abraham se nageslag sluit die Israeliete en Arabiere in. Gam se nageslag sluit die Egiptenare en Ethiopiërs in. Jafet word beskou as die vader van die Indo-Europeërs.

Jafet het sewe seuns gehad uit wie verskillende volke ontstaan het. Genesis 10:2-5: Die seuns van Yefet was: Gomer, Magog, Madai, Yavan, Tuval, Meshekh en Tiras. Die seuns van Gomer was: Ashkenaz, Rifat en Togarmah. Die seuns van Yavan was: Elíshah, Tarshish, die Kittiërs en Dodaniete. Vanuit hierdie is die streke van die nasies verdeel in hulle lande, elkeen volgens sy taal, volgens hulle families, volgens hulle nasies. (PWL). Uit die verspreiding van Jafet se nageslag ontstaan daar ‘n redelik duidelike prentjie van hoe een gesin oor die jare heen vermeerder het. Jafet se afstammelinge het hulle gevestig aan die noordelike kant van die Middellandse See, die hele Europa, die Britse eilande, Skandinawië en die grootste deel van Rusland. Dieselfde familie het hulle ook in Persië en tot in Indië gevestig. Geïsoleerde groepe van dieselfde mense het blykbaar ook verder Ooswaarts, tot in Japan, beweeg.

Die verdeling van Jafet se nageslag in twee groepe het baie vroeg gebeur. Albei groepe het Jafet se naam in hulle oorlewerings bewaar. Die Grieke, byvoorbeeld, voer hulleself terug na ‘n voorvader Japetos. Japetos is ook deur die Grieke beskou as die vader van die mensdom. Die Indiese tak van hierdie familie het hulleself ook teruggevoer na dieselfde man. In die Indiese weergawe van die vloed staan Noag bekend as Satyaurata, hy het drie seuns gehad en die oudste se naam was Jyapeti. Noag se profesie was dat God Jafet sou uitbrei (Genesis 9:27). Die afstammelinge van Jafet het aanvanklik vermeerder en versprei ten koste van Sem en Gam se nageslagte.

Die verwantskap tussen al hierdie volke uit Jafet word bevestig deur die tale wat hulle praat. Die Nederlander Marcus Zuerius van Boxhorn was die eerste om ‘n verwantskap tussen uiteenlopende tale voor te stel. Hy het Latyn, Russies, Persies en Turks bestudeer. Die Engelsman Sir William Jones het ooreenkomste in die vier oudste tale wat toe bekend was, opgemerk. Dit was Latyn, Grieks, Sanskrit en Persies. Aanvanklik het vakkundiges die groep tale “Indo-Germaans” of “Aries” genoem. Later is die naam verander na Indo-Europees. Die gemeenskaplike voorouerlike taal word Proto-Indo-Europees (PIE) genoem.

Die Indo-Europese taalfamilie sluit die volgende groepe in: Anatoliese tale, Indo-Iranse tale, Grieks, Italiese tale, Keltiese tale, Germaanse tale, Armeens en Balto-Slawiese tale. Daar is ook Indo-Europese tale wat spoorloos verdwyn het. Indo-Europees bestaan uit twee subgroepe: ‘n Satem- of ‘n Kentumgroep. Die groepe is vernoem na die woord vir 100: centum in Latyn (as ‘kentum’ uitgespreek) en satem in Avesties. Oor die algemeen is die “oostelike” tale Satemtale (Indo-Irannees, Balto-Slawies), en die “westelike” tale Kentumtale (Germaans, Italies, Kelties). Voorbeelde van Satemtale is Hindi, Persies en Russies. Voorbeelde van Kentumtale is Grieks, Spaans en Duits.

Die meeste gesproke Europese tale behoort tot die Indo-Europese familie. Daar is ook tale wat nie daaraan behoort nie. Voorbeelde is Hongaars, Estnies en Fins. Die Baskiese taal is ongewoon in die sin dat dit nie aan enige bekende lewendige taal verwant is nie.

Jafet se oudste seun, Gomer, word beskou as die voorvader van die Kelte (Galasiërs, Walliesers ens.). Sy seun Askenas (sy tweede naam was Tuizo die Reus) word gesien as die voorvader van die Germane. Die name Scandia en Skandinawië is afkomstig van Askenas, terwyl die name Duits/Diets afkomstig is van Tuizo. Die naam Sakse kom glo ook van Askenas. Gomer se seun Rifat (of Difat) word verbind met ‘n bergreeks wat moontlik die Oeralgebergte (in Rusland) kan wees. Daar word gemeen dat hy die vader van die Kelte was. In die tyd van Esegiël die Profeet het die nageslag van Togarma in die verre Noorde gewoon. Hulle word beskryf as bondgenote van Tubal, Jawan, en Meseg. Togarma word verbind met die stad Tegarama in Anatolië.

Magog was Jafet se tweede seun. Sy naam word in Esegiël genoem en verbind met Meseg en Tubal. Magog word gesien as die voorvader van die Skittiërs, ‘n nomadiese volk van ruiters wat op die steppe tussen die Swartsee en Kaspiese See gewoon het. Artefakte van hulle is in Oekraïne en Suid-Rusland gevind.

Jafet se derde seun was Madai. Hy was die voorvader van die Mede. Die hedendaagse Koerde sien hulleself as afstammelinge van Madai. Die Mede was bondgenote van Persië (Wet van Mede en Perse) en het Noord van Persië (hedendaagse Iran) gewoon. Die Perse was ook afstammelinge van Jafet.

Jawan was die vader van Elisa, Tarsis, die Kittiërs en die Dodaniete (Rodaniete). Jawan is die voorvader van die Grieke. Die naam Ioniërs is afkomstig van die naam Jawan. Die naam Elisa kan moontlik verband hou met name soos Lusitanië en Lissabon (Portugal). Tarsis word verbind met die stad Tarsus in Silesië. Daar word gemeen dat hulle ‘n tweede stad Tartessos in suidelike Spanje gestig het. Die Kittiërs word verbind met Siprus en ander eilande in die oostelike deel van die Middellandse See.Daar was ‘n stad met die naam Kittion in Siprus. Dodan (Rodan) word verbind met die eiland Rhodes en twaalf ander eilande aan die kus van Anatolië. Mense met ‘n soortgelyke naam was ook deel van die Seevolke.

Tubal word verbind met Tabal, ‘n streek in Anatolië. Hulle bure was die Mushki, wat verbind word met Meseg. Een groep het later noordwaarts en ‘n ander groep het weswaarts verhuis. Hulle gebied was bekend as Iberië en stem ooreen met die hedendaagse land Georgië, wie se hoofstad Tbilisi is. Hierdie groep is vandag moontlik ‘n deel van die Russiese volk. Die westelike groep het hulle gevestig in die Iberiese skiereiland in Spanje.

Meseg se nageslag was bekend as die Mushki of Moshki. Hulle het eers in Anatolië gewoon as bure en bondgenote van Tubal. Later het Meseg en Tubal se afstammelinge saam noordwaarts getrek. Meseg het hulle toe in die hedendaagse Rusland gevestig en was bekend vir hulle wreedaardigheid. Daar word gemeen dat die stad Moskou na hulle vernoem is.

Jafet se jongste seun was Tiras. Daar word vermoed dat hy die voorvader van die Tirasiërs (Thrasiërs) was. Tiras se nageslag kon ook die Minoïese beskawing op die eiland Kreta gevestig het. Die Tirasiërs het rooi velle gehad en hulleself getatoeëer. Hulle het ook ‘n eiesoortige kultuur gehad. Die beskrywing van die Tirasiërs, die Kretensers, die Illiriërs en die Pikte van Skotland is soortgelyk.

Ons sien dus dat die meeste afstammelinge van Noag se seun Jafet wit velle gehad het. Die Europeërs stam van Jafet af. Die Boerevolk stam ook van Jafet af.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Ons en die Dag van Moeilikheid

Wie weet nog nie dat ons in ernstige moeilikheid is nie? Indien daar sulkes is, sal niks en niemand hulle meer kan help nie. Hulle is op hul eie. Onder die van ons wat weet, is daar die versugting dat daar ‘n manier gevind kan word om eenheid tussen ons te bewerkstellig. Want ons is min en verdeeldheid is duur.

Wie is die “ons” waarvan ons praat? Dit is ‘n vraag oor identiteit. Om dit te weet mag polities nuttig wees, maar ons praat nie oor politiek nie. Ons praat oor volkskunde want daarin is daar ‘n meer nugter benadering. Dit is nodig om te weet wie ons mense is en waaraan ons uitgeken kan word. Dit is ook nodig om te weet wie nie ons mense is nie en waarom nie. Dit is ook van belang in ons betrekkinge met vreemdelinge – hulle wil weet met wie hulle te doen het. Veral vandag in die Dag van Moeilikheid.

Ons is burgers van Suid-Afrika en gevolglik Suid-Afrikaners. Maar nie alle Suid-Afrikaners is deel van ons nie, die oorweldigende meerderheid is vir ons vreemde volke en groepe. Ons is maar ‘n klein en onbenullige minderheidsgroepie in Suid-Afrika. Maar nie almal van ons is Suid-Afrikaners nie, daar is van ons wat burgers van ander lande is – soos Namibië. In elk geval is Suid-Afrika, streng gesproke, ‘n staat en nie ‘n land nie. Daar is ‘n verskil en verskillende lojaliteite. Die staat Suid-Afrika het in 1910 ontstaan as ‘n Britse kolonie en het in 1961 ‘n republiek geword. Vir ons om te sê ons is Suid-Afrikaners is maar ‘n dun draadjie om aan vas te hou. Indien jy hiervan verskil, is jy welkom om vir ons te vertel wat die Suid-Afrikaners se geskiedenis en kultuur is. Want daar is nie so-iets nie.

Ons velle is wit, oftewel ons is blankes. Word die “ons” van wie ons praat Wit Suid-Afrikaners genoem? Het al die blankes in Suid-Afrika dieselfde geskiedenis en kultuur? Nie waarvan ek weet nie. Daar is dus blankes en blankes. Al hierdie blankes verskil boonop op ander maniere ook. Van hierdie blankes is nie in dieselfde moeilikheid as ons nie, tewens hulle is medewerkers aan ons moeilikheid. Die “ons” is dus net sommige van die blankes in Suid-Afrika. Om ‘n wit vel te hê is nie voldoende om ons mee te identifiseer nie. Die Whiteys as ‘n gemeenskaplike groep is ‘n hersenskim. En ‘n hersenskim kan beskryf word as: ‘n bedenksel wat lank gelede versin is, wat nou aanvaar word as waarheid, terwyl dit so ver van die werklikheid verwyderd is dat dit nie waar kan wees nie.

Die “ons” is dus net ‘n gedeelte van die Wit Suid-Afrikaners (en Wit-Namibiërs en andere). Dit help ons net mooi niks as ons onsself wil identifiseer nie. Ons het iets meer spesifiek nodig. Dit bring ons by die benaming Afrikaners.

Die meerderheid Wit Suid-Afrikaners is Afrikaanssprekend – of as eerste taal of as tweede taal. Maar die naam Afrikaners verwys nie net na taal nie, dit word ook as ‘n volksnaam gebruik. Die gebruik van die naam Afrikaners word dikwels gebruik as ‘n sinoniem vir Boere. Die naam Afrikaners het veral prominent geword in die twintigste eeu met die ontwikkeling van die ideologie van Afrikaner-Nasionalisme. Hierdie ideologie het sekere kenmerke aan Afrikaners toegeskryf: wit, Afrikaanssprekend, Calvinisties. Daar is ‘n paar probleme met die gebruik van hierdie naam. Die “ons” wat in die moeilikheid is, is nie slegs Afrikaanssprekendes nie. Die wat nie is nie, voel hulleself uitgesluit as hierdie benaming gebruik word. Nogtans is daar ‘n gedeeltelike gesamentlike geskiedenis en kultuur wat ‘n groot aantal Wit Suid-Afrikaners deel. Verder is die “onsˮ lankal ook nie meer Calvinisties nie en weereens voel mense hulle uitgesluit deur die besluitnemers.

Is daar een groep Afrikaners of is daar twee? Na die Britse besetting van die Kaap, het van die Afrikaanssprekendes Britsgesind geword en die Britse kultuur en gewoontes begin navolg. Die res van die Afrikaanssprekendes, woonagtig in die binneland en grensgebiede, het hul eie kultuur en gewoontes behou. Die verwydering tussen die twee groepe het met die Groot Trek sigbaar geword en in die Anglo-Boereoorlog het dit vyandig geword. Die Britsgesindes het die Britte se kant in die oorlog gesteun. Afrikaner-Nasionalisme wou hierdie verwydering beëindig. Aanvanklik was Afrikaner-Nasionalisme se magsbasis in die Transvaal en Vrystaat, maar sedert die laat 1960’s het die Britsgesindes (vanuit die Weskaap) ‘n aanslag daarteen uitgevoer en mettertyd die mag van binne af oorgeneem. Dit blyk dus dat die verwydering en vyandigheid tussen Britsgesindes en Boeregesindes toe nog lewend was. Die Britsgesindes is dus Afrikaners met ‘n Anglo-Amerikaanse kultuur en lojaliteit. Die Boeregesindes is Afrikaners met ‘n eie inheemse kultuur en lojaliteit. Kan ons dus aanvaar dat daar hedendaagse Britsgesinde Afrikaners is wat nie deel van die “ons” is nie?

Behalwe die benaming Afrikaner word die benaming Boer gebruik vir ‘n sekere deel van die Wit Suid-Afrikaners. Die benaming Boer word ook gekoppel aan meeste eie kultuurgoed soos Boerekos en Boeremusiek. Die mense wat hulleself identifiseer as Boere, assosieer hulleself met geskiedkundige gebeurtenisse soos die Groot Trek, die Bloedrivier-gelofte en die Anglo-Boereoorlog. Daar is nie ‘n kopiereg op die naam Boer nie, gevolglik is daar mense wat hulleself Boere noem maar dit nie is nie. Verder het baie van die Boere sedert die 1960’s gewaarsku dat die Dag van Moeilikheid gaan kom, maar die meerderheid blankes het nie belanggestel om te luister nie. Inteendeel het veral die Britsgesindes moeite gedoen om die Boere te diskrediteer en verguis. Hierdie aanslag vind vandag nog plaas. Sou ons kan sê dat die Boere definitief deel van die “ons” is? Miskien selfs die hele “ons”?

Die Dag van Moeilikheid is op ons en ons verkeer in groot gevaar. Ons is ‘n piepklein minderheid teen ‘n massale meerderheid. Dit sal help as ons kan verenig, maar in werklikheid word die verdeeldheid net meer. Behalwe die ouer en bekender organisasies en groepe, lyk dit of daar daagliks nuwe groepe gestig word. Party slegs op sosiale media as ‘n organisasielose groepering. Eenheid tussen organisasies en groepe sal slegs haalbaar wees as almal ontbind en een nuwe organisasie stig. Wat na alle waarskynlikheid nie sal gebeur nie.

Eenheid en saamstaan is nie dieselfde ding nie. Is dit moontlik dat “ons” wat in die moeilikheid is, kan saamstaan en saamwerk? Elke groep bly op sy eie voortbestaan maar is in ‘n verbond met die ander groepe om ‘n gemeenskaplike doel na te streef. Elke deelnemer moet bereid wees om sy eie aktiwiteite tydelik af te skaal. Elkeen sal gewillig moet wees om die mindere te wees ter bereiking van die gemeenskaplike doel: om uit die moeilikheid uit te kom. Al die groepe kommunikeer met mekaar en ondersteun mekaar se individuele aksies. Ter wille van oorlewing. Dalk gebeur dit, wie weet?

Wie is dit wat moet verenig of saamwerk? Net die wat deel is van die “ons”. Sekerlik nie die wat ons wil vernietig nie. Wat sal ons onsself noem? Met watter kultuur en geskiedenis wil ons assosieer?

Is jy ‘n Wit Suid-Afrikaner? Of ‘n Afrikaner? Dalk ‘n Boer? Miskien ‘n Boere-Afrikaner? Die tyd om te besluit is min. Is jy van “ons”, of nie.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Die Boerevolk en sy handewerk

Jy weet hoe dit is met toeriste. Mens wil graag ‘n aandenking koop van die plek waar jy was of van die mense wat jy daar ontmoet het. Is daar toeriste wat aandenkings van die Boerevolk wil hê? Is daar iewers plekke waar sulke aandenkings te koop is? Ons praat nie van Suid-Afrikaanse aandenkings nie, ons praat van Boerevolk aandenkings.

Hier en daar is daar lede van die Boerevolk wat tradisionele handwerk doen, handgemaakte items uit ons eie kultuur. Nogtans kom dit my voor asof ons nie ‘n eie volwaardige handwerkkultuur ontwikkel het nie. Niks waaraan ons uitgeken kan word nie. Daar is vandag winkels wat handwerk benodigdhede verkoop en kunsmarkte waar handwerk produkte verkoop word, maar dit is nie noodwendig tradisionele produkte van die Boerevolk nie. Niks vergelykbaar met die kantbereiding van die Faroërs nie. Ook niks soos die Afrikavolke se handwerk wat by toeristeplekke verkoop word nie.

Ons kultuur is op die voorposte van die Kaap van Goeie Hoop gevorm. Op die voorposte moes ons voorgeslagte selfonderhoudend wees. Hulle moes velle brei, rieme maak, velskoene maak en swepe vleg. Dit was alles alledaagse gebruiksitems en daar was nie versiering en kunstigheid by betrokke nie. Hulle het self tabakpype gemaak en die vrouens het soms mooi tabaksakkies vir die mans gemaak, maar dit het verlore gegaan. Die meubels en huisraad was meestal eenvoudig en funksioneel. Tuisgemaakte klere was alledaagse werksklere, kisklere was aangekoop.

‘n Pionier moes noodgedwonge vele ambagte beoefen. Hy moes boer en het van sy gereedskap self gemaak, hy moes ook self alle herstelwerk doen. Tot om en by 1920 was landbouwerktuie van hout. ‘n Ploeg sal van hout wees, maar die skare van yster. Hooivurke is self gesny. Die regte hout kan heelwat slyt voordat dit onbruikbaar word. Hy was ook ‘n bouer, klipwerker, smit en leerlooier. Hy moes ook koeëls giet en brandewyn (mampoer) stook. Die pionier se vrou moes broodbak, konfytkook, bottermaak, kerse maak en koskook. Mure afwit, patrone maak met blousel, misvloere smeer, naaldwerk en velwerk is ook gedoen. Vrugte is ingelê en gedroog.

Die pionier moes meestal sy eie meubels maak, van melkstoeltjie tot katel. Sulke tuisgemaakte meubels was eenvoudig en funksioneel. Dikwels was dit opvoubaar sodat dit saam geneem kan word as getrek word. Sitplekke was met riempies gevleg. Indien meubels versier word, was inlegwerk gewild. Daar was ‘n voorliefde, saamgebring uit die stamlande, om ligkleurige en donkerkleurige hout saam te gebruik. Verskeie soorte kiste is as huisraad gebruik: meelkiste op hoë pote wat ook as tafel diens gedoen het, wakiste vir pakplek (in die huis en op die wa) en voetstofies van hout. Kuipe en balies is vir verskillende gebruike gemaak. Botterbakke is met ‘n knipmes uitgekerf.

Om al hierdie dinge te kon doen moes die pionier vindingryk wees. Dit is waar ons idioom ‘n Boer maak ‘n plan vandaan kom.

Die ontwikkeling van die kakebeenwa was ‘n besonderse prestasie. Die Nederlandse boerewa was nie opgewasse vir die plaaslike omstandighede nie. Die kakebeenwa was so ontwerp dat dit uitmekaar gehaal kon word en weer aanmekaargesit kon word. Dit het ‘n kaptent gehad en die uitleg was met die oog op praktiese behoeftes. Dit was groter en sterker as die boerewa. Dit was moontlik die sterkste en duursaamste wa wat in daardie tyd gebou is. ‘n Wa het maklik 50 jaar gehou. Die kakebeenwa was vir 200 jaar sonder verandering gemaak en het eers met die opkoms van transportry in onbruik geraak. Niemand weet wie se idee die kakebeenwa oorspronklik was nie, maar dit was sekerlik een van ons belangrikste kultuurprodukte.

In Europa, en in Amerika, was waens getrek deur perde. Aan die Kaap was daar te min perde en moes osse noodgedwonge as trekdiere gebruik word. ‘n Bulkalf is in die eerste winter na sy geboorte geknip. Op 3 jaar is daar begin met die leerproses. Osse moes geleer word om hulle name te ken, elkeen het ‘n spesifieke plek in die span gehad en elkeen was met ‘n ander os gepaar. ‘n Span osse se uithouvermoë was 4 ure sonder vrag, hulle het 5 kilometer per uur beweeg en met 2 spanne kon 32 kilometer per dag getrek word. Ook die os het deel van ons kultuur geword.

Sonder water kan niemand nie. Die selfonderhoudende pionier kon ‘n put grawe, studamme en keerwalle bou en waterkanale en besproeingsvore grawe. In later jare het die windpomp gehelp met watervoorsiening.

Daar is vandag nog mense wat belangstel om meer selfonderhoudend te wees. Voordat daar elektrisiteit was, het mense ‘n houtskool koelkas gebou om voedsel langer te bewaar. Inderwaarheid moes daar minstens 2 wees: een vir suiwel en ‘n ander vir vleis. Die vleishuisie was met stene gebou met openinge tussenin vir ventilasie. Die openinge is met houtskool gevul en met sifdraad bedek. Die huisie word dan natgehou deur water van bo af te laat drup. Nadat staaldromme beskikbaar geword het, is ‘n donkie gebou vir verwarming van water. ‘n Struktuur is gebou waarop ‘n staaldrom gemonteer is en ‘n vuur is daaronder gemaak. Pype is aangelê om die warm water binnenshuis te gebruik.

Die selfonderhoudende pionier het oor die vaardighede beskik om ‘n groot verskeidenheid dinge te kon doen. Voordat daar by die Boerevolk ‘n eie vakmanskap kon ontwikkel, het die Britte gekom met hulle stelsel van vakleerlinge, gildes en vakunies. Mens kan net wonder hoe ‘n eie ontwikkelde vakmanskap sou gelyk het.

Hierdie selfonderhoudendheid het by baie lede van die Boerevolk oorgegaan in ‘n doen-dit-self kultuur. Een rede waarom mens die doen-dit-self opsie kies kan as gevolg van die produk self wees: dit is te duur, dit is nie beskikbaar nie, of dit voldoen nie aan die vereistes waarvoor dit benodig word nie. ‘n Ander rede is vir persoonlike bevrediging: iemand het ‘n skeppende drang, dit is ‘n uitdaging om iets self te kan doen, of dit is inherent aan iemand se eie aard. Baie verskillende aktiwiteite kan as doen-dit-self beskryf word: Verbeterings en instandhouding in en om die huis en ook verskillende soorte handwerk. Die “gereedskap” van die doen-dit-self praktisyn bestaan uit inligtingsbronne (boeke, video’s, kursusse) en gespesialiseerde gebruiksitems (handgereedskap, kraggereedskap, kombuisgereedskap, kunsgereedskap, ensovoorts).

By doen-dit-self gaan dit om eie gebruik, om eie behoeftes. By handwerk gaan dit om produkte te maak om te verkoop of om as geskenke te gee.

Kultuurprodukte word gemaak vir kommersiële winsbejag of om tradisie en kultuur te bewaar. So kan een persoon mampoer stook om aan drankwinkels te verkoop terwyl ‘n ander persoon mampoer stook om op volksfeeste te verkoop. Dieselfde produk maar met verskillende motiewe. Daar is fabrieke wat produkte, wat kultuurprodukte was, op groot skaal vervaardig en verkoop. Kommersiële produkte voldoen ook aan ander vereistes (byvoorbeeld wetgewing) en dit veroorsaak dat dit nie meer ‘n kultuurproduk is nie.

So gebeur dit dat jy ‘n plek soos Krugerhuis besoek en daar allerlei Suid-Afrikaanse goedjies kan koop. Jy kan net nie enige iets van jou eie kultuur daar kry nie – want jy het jou eie museums weggegee. Andersins kan jy by die supermark van jou eie kultuurprodukte koop – onder ‘n Engelse naam en volgens ‘n aangepaste resep. Maar alles is nie verlore nie – miskien is daar iewers ‘n tannie wat waatlemoenkonfyt kook of ‘n oom wat ‘n karwats vleg. Maar miskien ook nie, dalk is hulle al oorlede.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Is Boerekos superieur?

Deesdae is alles net teorie en niks praktyk nie. Ek het ook ‘n teorie. My teorie is dat die Boerevolk se kultuur superieur is want dit word deur die sogenaamde “Blanke Suid-Afrikaners” nagevolg. Almal braai, almal eet biltong, almal gebruik blatjang. Maar dit is alles die Boerevolk se kultuurgoed – Boerekos – wat deur hulle “Tradisionele Suid-Afrikaanse Kos” genoem word.

Nou weet ons dat niemand die Boerevolk sy eie goed gun nie. Een van die aanslae teen ons kultuur is om ons eiegoed toe te skryf aan iemand anders. Byvoorbeeld dat van ons Boerekos geregte van Oosterse slawe afkom. Hierdie fiksie is gepopulariseer in sekere tydskrifte en kookboeke. En moenie die politici vergeet nie.

Die Europeërs wat van 1652 af hulle aan die Kaap kom vestig het, was reeds bekend met die gebruik van speserye in kos. Hulle koskultuur, hoofsaaklik van Hollandse oorsprong, is verder versterk deur die Hugenote en die Mogol politieke gevangenes. Teen 1725 het die eiesoortige Kaapse koskultuur sy beslag gekry. Hierdie vroeë Kaapse koskultuur is dieselfde as wat vandag as Boerekos bekendstaan.

Die eerste Europeërs het aanvanklik gesukkel om te oorleef. Hulle was noodgedwonge verplig om te leer jag en veldkosse te gebruik. Luukses was daar nie en hulle moes leer om met minder verskeidenheid klaar te kom. Vleis was skaars en hulle moes staatmaak op die eet van groente. Dit het tot gevolg gehad dat dit ‘n kenmerk van Boerekos geword het dat daar verskeie groentes op tafel was.

Slawe het uit verskeie kontinente en lande gekom. In hulle lande van herkoms was hulle van die armste van die armstes en het slegs oorlewingskos geken. Hulle het moontlik ‘n bydrae tot Boerekos gemaak deur die gee van name aan geregte. Indien die name wel van hulle af gekom het, het die oorspronklike betekenis in hulle lande van herkoms iets heel anders gewees as wat die Kaapse gereg was. Die Kaapse geregte self het al bestaan voordat daar slawe aan die Kaap was. Die enigste nuwe invloed van buite was hoe om korrelrige rys te kook.

Die Britse anneksasie van die Kaap in 1806 het ‘n groot invloed gehad op ons koskuluur. Sommige Kapenaars het ‘n voorliefde vir alles wat Engels was, gehad. Hulle het dus die Engelse kookkuns slaafs nagevolg en hulle eie kultuur prysgegee. (Dit ten spyte daarvan dat die Engelse nog nooit bekend was vir lekker kos nie.) Nie almal was ingenome met die Engelse nie en sommige “Dutchmen” het die Groot Trek onderneem om van hulle af weg te kom. Die Voortrekkers kon eers nadat hulle gevestig was, begin om groente, kruie en speserye te kweek. Na die Anglo-Boere Oorlog was baie van die Boerevolk erg verarm en het gesukkel om te oorleef. Gevolglik het hul eie Boerekos van hulle tafels af verdwyn. Dit was eers later in die twintigste eeu dat die Boerevolk weer op die been kon kom en weer hulle eie koskultuur kon beoefen.

As ek ‘n koskenner was, sou ek Boerekos in twee afdelings gegroepeer het: kos wat dadelik geëet word en kos wat vir latere gebruik bewaar moes word. Kosse wat dadelik geëet word sou mens dan verder kan verdeel in kos wat in die kombuis berei word, en potjiekos en braaivleis wat buite berei word.

Dit was van oudsher af noodsaaklik om kossoorte te kan bewaar. Dit is gedoen op verskeie maniere soos pekel, droging, beroking, inlê en verwerking in iets anders soos souse, asyn en konfyt. Die Boerevolk is veral bekend vir biltong, Boerebeskuit, blatjang ensovoorts.

Veeboere in die Swellendam en Graaff-Reinet distrikte het, ten spyte van groot veekuddes, ‘n harde bestaan gevoer. Die opset by so ‘n plaas was om baie groente en vrugtebome te plant. Die lae reënval het veroorsaak dat min graan geplant is.  Deur vee van die hand te sit kon koffie, suiker, en speserye gekoop word. Ander produkte wat verkoop of verruil kon word was botter en velle. Ander produkte wat aangekoop moes word was kledingstowwe, kruit en gereedskap. Onder hulle het ‘n eiesoortige koskultuur ontstaan waarin vleis die stapelvoedsel was. Vars vleis is verkry deur vee te slag of deur wild te jag. Wanneer vars vleis nie beskikbaar was nie, het die veeboere soms maande lank van biltong gelewe. Hierdie voorliefde vir vleis bestaan vandag nog by die Boerevolk.

Op lang reise moes kos by die huis voorberei en saamgeneem word. Dit is padkos genoem. Tot onlangs toe was daar nie eetplekke langs snelweë nie en is padkos saamgeneem wanneer met vakansie gegaan is.

Bobotie is van Europese oorsprong en het saam met Van Riebeeck na die Kaap gekom. Die naam bobotie is al vroeg in die Kaap gebruik. Die Verenigde Volke se internasionale resepboek verkeer onder die verkeerde indruk dat bobotie van die slawe af kom en dat dit ‘n “tipies Suid-Afrikaanseˮ gereg is. Sosaties word ook verkeerdelik as afkomstig van slawe beskou. Frikkadelle het ‘n baie ou geskiedenis en het van Europa af gekom. In ‘n tipiese bredie word skaapvleis stadig geprut tot dit sag is en daarna word groente en speserye bygevoeg. Potbraai is ‘n metode om taai vleis sag te maak. Dit kom oorspronklik uit Brabant.

Daar is geen ander Boerekos produk wat so gewild soos Boerewors is nie. Die maak van wors bestaan al duisende jare. Elke worsmaker van Van Riebeeck tot vandag het gehelp om Boerewors te ontwikkel. Daar is ook ‘n wetlike vereiste dat Boerewors uit minstens 90% vleis en 10% speserye en ander middels moet bestaan en dat nie meer as 30% vet mag bevat nie. Gewoonlik word koljander en naeltjies in die speserye gebruik. Goeie Boerewors word van die beste vleissnitte gemaak en die speserye word so vermeng dat daar nie een smaakmiddel is wat oorheers nie. Boerewors is baie gewild by die Boerevolk en ook by baie ander Suid-Afrikaners en uitgewekenes.

Potjiekos is ‘n eg Boerekos gereg en word saam met boerewors, biltong, melktert, koeksisters en bobotie as tipiese Boerevolk geregte beskou. Die pot is oorspronklik afkomstig van die Nederlandse hutspot (ook genoem “dutch-oven”) en is van gietyster. ‘n Tipiese potjiekosresep het een of ander vleis as basis saam met groente en sous. Gewoonlik word die bestanddele in lae geplaas en glad nie geroer nie. Dit is baie gewild by die Boerevolk.

Om vleis te braai is baie oud en het uit Europa hierheen gekom. Braai hier by ons het by die Boerevolk begin, maar het ook gewild geword by ander Suid-Afrikaners. Dit is ‘n sosiale tradisie waartydens (meestal) vleis op ‘n rooster of ander braaier gaar gemaak word. Bykosse sluit in broodjies, slaai, aartappels of patats. Mieliepap is dikwels ook ‘n bykos. Daar is verskillende metodes van braai: oor oop kole, met ‘n ketelbraaier, met ‘n spitbraai, met ‘n gasbraaier of met ‘n skottelbraai. ‘n Braai is ‘n sosiale geleentheid wat spesifieke tradisies en norme het.

Daar is drie gebiede waar ander kultuurgroepe met Boerekos verbind word. Een is die vergissing by sommige persone dat Europese geregte wat deur Van Riebeeck saamgebring is, eintlik by die Maleier slawe ontstaan het. Tweedens is die populariteit van Boerekos by blanke nie-etniese Suid-Afrikaners. (Het blanke nie-etniese Suid-Afrikaners ‘n kultuur?) My gevolgtrekking is dat ten spyte van propaganda, die Boerevolk se kultuur sterker is as hulle “kultuur”. In die derde plek sien ons dat baie produkte wat vroeër tuisgemaak was, nou kommersieel vervaardig en bemark word – met Engelse handelsname. Dit wil klink of hierdie vervaardigers wil voorgee dat hierdie egte Boerekos-produkte geskep of vervolmaak is deur Engelse.

Gewoonlik neem die verowerdes die kultuur van die veroweraars aan – byvoorbeeld die Kapenaars na die Britse besetting. Ten opsigte van Boerekos werk dit anders. Die Boerevolk is die verowerdes en hulle koskultuur word oorgeneem deur die veroweraars. Kan dit wees dat die Boerevolk ‘n beter en sterker kultuur het as wat die veroweraars het?

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Waarom is die woorde van die Gelofte verander?

Oor die laaste klompie jare het ek Geloftefeeste op 5 verskillende plekke bygewoon. Volgens die organiseerders groei die bywoning en is daar elke jaar meer mense as die vorige jaar. Interessant ook is die groot getalle jongmense, met klein kindertjies, wat dit bywoon. Nog iets wat ek waarneem is die Boerestyl kleredrag van die jonger manne.

Mens wonder of daar ‘n oplewing in belangstelling is. Sedert die Groot Verraad was daar ‘n groot aanslag teen die Gelofte en Geloftedag. Die groter kerkgenootskappe, kultuurorganisasies en politici het hulle gedistansieer van hierdie dag. Diegene wat deur die Boerehaat geïntimideer was, het nie meer die dag ondersteun nie. Wat het verander? Moontlik het die besef begin deurdring dat ons as volk tans in ‘n soortgelyke situasie verkeer as waarin die Voortrekkers was by Bloedrivier.

Geloftefeeste was sedert 1838 nog altyd jaarliks gevier. Wat wel verskil het, is die aard van die feeste. Sommige was tuis as ‘n familiefees gevier. Ander was as groot volksfeeste gevier. Daar was ook die wat as kerkdienste gevier was. Die bywoning van feeste het ook gewissel. Soms min mense, ander kere enorme skares.

Die meeste Geloftefeeste word gereël deur ‘n plaaslike Feeskomitee. Die Feeskomitee bestaan uit vrywilligers wat alles beplan en organiseer. Landwyd is daar, volgens een webwerf, meer as 70 onafhanklike Geloftefeeskomitees. Sover ek kan vasstel, is daar nie een saambindende Geloftefees organisasie nie. Die feeste waar ek was, het 4 verskillende elemente: daar is ‘n soort kerkdiens, daarna volg ‘n feesrede, die Gelofte word voorgelees en daar is verskillende kultuuraktiwiteite. Die komitee benodig dus ‘n predikant, iemand wat die feesrede kan lewer, mense wat die verversings verskaf en mense om die kultuuraktiwiteite te behartig. Die aktiwiteite moet ook vir kleiner kinders voorsiening maak. ‘n Perseel word benodig. Sommige komitees beskik oor hul eie persele maar ander moet ‘n plek huur. Alles kos geld en fondse moet verkry word. Om die fees by te woon, is gewoonlik gratis, maar daar word wel ‘n kollekte opgeneem.

Die hou van ‘n kerkdiens as deel van die fees het in 1864 in Natal ontstaan. Van 1910 tot omstreeks 1990 het die groter kerkgenootskappe toenemend betrokke geraak by Geloftefeeste. Sedert 1990 het van die groter kerkgenootskappe hulle onttrek aan Geloftefeeste. Die kerkdiens as deel van die fees het nogtans bly voortbestaan as ‘n tradisie. Derhalwe is dit vir die Geloftefeeskomitees nodig om ‘n predikant te soek wat bereid is om die diens te behartig. Baie predikante stel nie belang nie of dalk verbied hulle kerkgenootskappe dit. Blykbaar is predikante van die Evangelies Gereformeerde Kerk, die Hervormde Kerk, die Afrikaanse Protestantse Kerk en die Vrye Gereformeerde Kerk meer gewillig om die diens by Geloftefeeste te lei.

In die tydperk na 1880 het die lewering van ‘n feesrede gebruiklik geword. Op 16 Desember is volksvergaderings gehou en het bespreking van aktuele sake plaasgevind. Die gedagte van die feesrede is dat die spreker die eietydse situasie en die gebeure by Bloedrivier met mekaar moet verbind. Om sin en betekenis aan die Gelofte te gee. Om vandag ‘n geskikte spreker te kry is moeilik. Eerstens moet dit iemand wees wat bereid is om dit te doen. Daar is heelwat persone wat bang is om in die openbaar standpunt in te neem. Die spreker moet ook in staat wees om ‘n toepaslike boodskap oor te dra. Hy sal ook interessant moet wees en dit sal help as hy ‘n redelik bekende persoon is. Die feesrede moet nie net nog ‘n vervelige toespraak wees nie, maar dit moet mense kan trek en iets gee om oor te dink.

Die kultuuraktiwiteite wissel volgens die bronne en talente wat plaaslik beskikbaar is. ‘n Boerekommando in tradisionele drag met historiese vlae is altyd gewild. Sommige komitees het ‘n kanon wat gevuur word. Op een plek is daar ‘n demonstrasie van skiet met ‘n voorlaaier, by ‘n ander een ‘n demonstrasie van sweepslaan. Partykeer is daar tradisionele eet- en drinkgoed beskikbaar. Daar is ook Boeresport wat aangebied word. ‘n Ander een het ‘n interessante museum. Baie van die aktiwiteite is in die buitelug. As dit reën moet daar ‘n ander plan gemaak word. Dit is waarskynlik die pret van die kultuuraktiwiteite wat die grootste trekpleister na Geloftefeeste is.

Een item wat by alle Geloftefeeste teenwoordig is, is die lees van die Gelofte. Die weergawe van die Gelofte wat vandag algemeen gebruik word (die Moderne Gelofte), is in die begin van die 20ste eeu inmekaargeflans uit die vier oorspronklike Geloftebeskrywings. Die eerste beskrywing is die amptelike notulering van die Boere Volksraad (Oorspronklike Gelofte), soos opgeteken deur J.G. Bantjes (klerk van die Volksraad) tydens die gebeure by Bloedrivier. Die tweede is die Kommandantsverslag van A.W.J. Pretorius aan die Volksraad twee weke na die Slag van Bloedrivier. Die derde is die brief van die Volksraad aan ‘n Kaapse koerant. Die vierde is die herinneringe van Sarel Cilliers 30 jaar later op sy sterfbed. Die eerste drie stem ooreen met mekaar, Sarel Cilliers se herinneringe verskil daarvan.

Die Oorspronklike Gelofte lui soos volg: “om zo de Heere ons de overwinning geven mogt, ‘n Huis tot zyns Grote Naams gedagtenis te stichten alwaar het Hem zal behagen,” – en dat zy ook moesten afsmeken, de hulp en bystand van God, om deze gelofte zeker te kunnen volbrengen, en dat wy de dag der overwinning, in ‘n boek zullen aantekenen, om dezelve bekend te maken, zelfs aan onze laatste nageslachten, opdat het ter Eere van God gevierd mag worden.

Die Moderne Gelofte is so bewoord: Hier staan ons voor die heilige God van hemel en aarde om ‘n gelofte aan Hom te doen dat as Hy ons sal beskerm en ons vyand in ons hand sal gee, ons die dag en datum elke jaar as ‘n dankdag soos ‘n Sabbat sal deurbring, en dat ons ‘n Huis tot Sy eer sal oprig waar dit Hom behaag, en dat ons ook aan ons kinders sal sê dat hulle met ons daarin moet deel tot nagedagtenis ook vir die opkomende geslagte, want die eer van Sy Naam sal verheerlik word deur die roem en die eer van oorwinning aan Hom te gee.

Soos gesien kan word is daar verskille tussen die Oorspronklike Gelofte en die Moderne Gelofte. Die eerste groot verskil is dat die oorspronklike beloof om ‘n huis te stig (instel of vestig) tot God se gedagtenis, terwyl die moderne ‘n huis wil oprig (bou) tot God se eer. Die betekenis van “huis” is ‘n woonplek, “stig” is om tot stand te bring. Die bedoeling was klaarblyklik dat die Voortrekkers beloof het om ‘n volk tot stand te bring tussen wie daar ‘n woonplek vir God sou wees. Daar is dus nie verwys na die bou van ‘n kerkgebou nie. Ten tyde van die Gelofte was al die Voortrekkers in elk geval onder tug en kerkloos. Hulle het ook nie ‘n predikant gehad nie, ‘n leek het die dienste gelei. Die gebeure van 16 Desember 1838 was nie net die redding van een groepie Voortrekkers nie, dit was ook die geboorte van ‘n volk. Om ‘n volk te wees wat deur ‘n Gelofte tot stand gekom het, is nie ‘n geringe saak nie. Minagting of losmaking van die Gelofte bring die volk se bestaansreg in gedrang.

Die moderne weergawe het die woorde: ons die dag en datum elke jaar as ‘n dankdag soos ‘n Sabbat sal deurbring. Dit staan glad nie in die oorspronklike nie. Dit kan seker nie kwaad doen om Geloftedag as ‘n afgesonderde dag te vier nie. Maar dit is nie beloof nie en word nie vereis nie. Die aard van Geloftedag is ‘n dag van dankbaarheid en blydskap, derhalwe ‘n feestelike geleentheid. In die oorspronklike is die voorneme om die gebeure in ‘n boek op te teken (die Volksraad se Joernaal?), terwyl die moderne weergawe dit weglaat.

Hoe het dit gebeur dat die Gelofte wat voorgelees word (Moderne Gelofte), verskil van die amptelike beskrywing (Oorspronklike Gelofte)? Die een moontlikheid is dat daar mense was wat verkeerdelik vir J.G. Bantjes as ‘n kleurling aangesien het. Gevolglik is die Volksraad se amptelike beskrywing verander omdat die sekretaris as ‘n kleurling aangesien is. Let wel, die Volksraad was self ooggetuies van alles en het die beskrywing van die Gelofte goedgekeur. ‘n Ander moontlikheid is dat daar in die twintigste eeu persone was wat die bewoording verander het om met hul eie ideologie ooreen te stem. Indien dit die geval was, sou dit skandalig wees.

Die Gelofte en die gebeure by Bloedrivier was in meer as een opsig ‘n keerpunt in die geskiedenis. Die militêre oorwinning oor Dingaan het die Zoeloes se tirannie (Mfecane) in Suidelike-Afrika finaal gebreek. Daarna kon ander swart volke bly voortbestaan. Ten spyte van die werk van sendelinge, was daar voor Bloedrivier geen bekeerlinge tot Christus onder die Zoeloes nie. Bloedrivier het die deur tot die kerstening van die Zoeloes oopgemaak. Na Bloedrivier het die meerderheid Nederlandssprekendes van Suidelike-Afrika besef dat hulle ‘n gesamentlike lotsverbondenheid het. 16 Desember 1838 was die geboortedag van die Boerevolk.

Die gebed was om te bly voortbestaan. Die belofte was dat ons onderneem om vir God ‘n woonplek tussen ons te maak. Die nakoming van die Gelofte bepaal of die Boerevolk ‘n toekoms het, of daar ‘n rede is dat ons mag bly voortbestaan.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

‘n Boererepubliek op wiele

Die oomblik toe die Voortrekkers op die oorkantste wal van die Oranje was, dink ek, het hulle seker ‘n groot fees gehou. Hulle was, moes hulle gedink het, uit die kloue van die Britte. Die ding wat hulle wel gedoen het, was om hulle eie regeringstelsel in te stel, ‘n republiek. Hulle het nog nie ‘n grondgebied gehad nie, hulle kon nie eers saamstem oor waar ‘n grondgebied moes wees nie, maar hulle het ‘n eie regering ingestel. Daar is ‘n les of twee wat ons by die Voortrekkers kan leer.

Die Boerevolk was die eerste republikeine in Afrika. Die republikeinse ideaal het hulle in Nederland gekry. Hulle denke kon ook deur die Amerikaanse Revolusie aangevul gewees het. Voor die Groot Trek was daar al pogings in Swellendam en Graaff-Reinet om republieke te stig. Op 2 Desember 1836 het die Voortrekkers hulle eerste republiek gestig op Marokashoek, naby Thaba Nchu. Hierdie republiek is gestig deur die trekgeselskappe van Maritz en Potgieter. Kort daarna het die trekgeselskappe van Uys en Retief ook opgedaag en is daar ‘n nuwe verkiesing gehou. Op 6 Junie 1837 is Piet Retief verkies as Goewerneur (President) en Gerrit Maritz as Regter-President. Die naam van die republiek was De Vrije Provincie van Nieuw Holland in Zuid-Oost Afrika.

Die Voortrekkers het nie die uitvoerende gesag aan net een persoon opgedra nie, maar aan ‘n Raad van Politie. Hulle het ook die uitvoerende en wetgewende funksies geskei. Die beginsels wat by Morakashoek neergelê was, was dat die volkswil deur stemming deurslaggewend sou wees. Hierdie beginsels was die grondslag waarop die latere Boererepublieke gevestig is. Dit het ook later tot gevolg gehad dat die Vrystaat ‘n modelrepubliek genoem is. Dit was ‘n republiek wat nog op pad was na ‘n eie land toe. Dit was ‘n republiek van mense en nie van grond nie. Die republiek se hoofstad en kantore was op ossewaens, die raadsaal was in ‘n tent of onder ‘n boom. Ons van vandag moet oplet. Hulle was nie meer onder vreemde heerskappy nie, dit was ‘n regering uit die volk en vir die volk.

Soos dit met die Boerevolk gaan, was daar onderlinge twiste en faksies oor waarheen hulle moet trek. Potgieter was ten gunste van die binneland en betrekkinge met die Portugese hawe in Mosambiek. Die res was ten gunste van Natal met Port Natal as hawe. Na ‘n ruk is besluit om eers na Natal te trek en daar ‘n gebied te verseker. Potgieter het saam getrek maar het nie sy gekose gebied prys gegee nie. Terwyl Retief sy mense Natal ingelei het, het Potgieter die Matabeles verslaan en Transvaal en Noord-Vrystaat vir bewoning beveilig. In Natal is Retief deur die Zoeloes vermoor, Maritz is dood weens siekte en Uys het by Italeni gesneuwel. Andries Pretorius het hierna in Natal aangekom en is gevra om die leierskap op hom te neem.

Na die Slag van Bloedrivier word die Republiek van Natalia gestig. Hierdie tweede republiek het nou aanspraak gemaak op ‘n definitiewe grondgebied. Die Volksraad het die hele gemeenskap van Voortrekkers as een volk gereken en het nie net aanspraak gemaak op ‘n gedeelte van Natal nie, maar ook op die gebied wat deur Potgieter beveilig is. Die Volksraad het nie in Potgieter se gebied ingemeng nie. Daar was dus twee gebiede binne die een republiek: Winburg-Potchefstroom en Pietermaritzburg. Die Volksraad het 24 lede gehad en het ‘n grondwet opgestel. Die hoofstad was Pietermaritzburg.

Toe die Voortrekkers oor die Oranje was, het hulle gedink hulle is nou verlos van die Britte. Maar die Britte het nie so gedink nie. Hulle het steeds die Voortrekkers as hulle onderdane beskou en in 1836 die Cape of Good Hope Punishment Act uitgevaardig. Hiervolgens sou Britse magistrate steeds jurisdiksie hê oor  “onderdane” in gebiede wat nie deur Brittanje beset was nie. Een van die eerste probleme wat die Republiek van Natalia gekry het, was die Britse besetting van die Port Natal hawe. Dit is gedoen op bevel van die Kaapse Goewerneur Napier, sonder magtiging uit Engeland. Die Volksraad het protesteer, maar die Britte het hulle nie daaraan gesteur nie. Hiermee het die Voortrekkers die beginsel neergelê dat hulle vreemde onderdaanskap verwerp. Hierdie standpunt is volgehou tot by die Konvensie van Sandrivier in 1852. Napier se besettingsmag het ‘n jaar later onttrek.

Die tweede probleem wat dringend deur die Volksraad hanteer moes word, was die onenigheid tussen die Natallers en Potgieter. Hierdie onenigheid kon die voortbestaan van die republiek in gevaar stel. Die President, Andries Pretorius, het dit self hanteer en daarin geslaag om die Voortrekkers te verenig. Pietermaritzburg sou die hoofstad van die Verenigde Burgerij wees. Die Potchefstroom-trekkers sou 12 volksraadslede hê. Hulle sou ook ‘n adjunkraad op Potchefstroom  hê wat hulle plaaslike sake sal hanteer, dit was gesien as ‘n komitee van die Volksraad en nie as ‘n aparte liggaam nie. Dieselfde vlag sal oor al die Voortrekkers waai. Ons merk dat desentralisasie toe die antwoord was, en vandag nog steeds is.

Die Republiek van Natalia het nie lank bestaan nie en het in 1843 ontbind. Die Britte was nie bereid om die Republiek van Natalia te erken nie en Napier het weer in 1842 ‘n besettingsmag na Port Natal gestuur. Andries Pretorius het sy land verdedig en by Congella die Britse mag verslaan. Die Britte het versterkings gestuur en Port Natal verower. In Mei 1843 het die Britte Natal geannekseer. Die Adjunkraad van Potchefstroom het nie die oorgawe onderteken nie en hulle nie aan Britse gesag onderwerp nie. Die Adjunkraad is omskep in ‘n Burgerraad en het weer die Voortrekkerrepubliek ingestel en ‘n grondwet opgestel. Die meeste Voortrekkers in Natal, ook Andries Pretorius, het tussen 1842 en 1847 na die Vrystaat en Transvaal verhuis.

In 1848 slaan die Britte weer toe en annekseer die Vrystaat onder die naam Oranjerivier Soewereiniteit. Nie al die inwoners van die Vrystaat was Voortrekkers nie, sommiges was Trekboere wat hulleself as Britse onderdane gesien het. Daar was ook Griekwas en Basoetoes in die gebied en hulle was verdragstate van Brittanje. Die Voortrekkerrepubliek van Potchefstroom-Winburg is in twee verdeel. Andries Pretorius het probeer om die gebied te herower maar is op Boomplaas verslaan.

In Transvaal was daar verdeeldheid onder die Voortrekkers. Daar was drie hoofsentra: Potchefstroom, Ohrigstad en Zoutpansbergdorp. Pogings om die drie groepe te verenig het aanvanklik misluk. In Mei 1849 is daar ‘n groot deurbraak gemaak met die stigting van die Verenigde Bond onder ‘n verteenwoordigende volksraad. Hiermee is almal Noord van die Vaalrivier verenig.

Die Britte het ernstige probleme uit verskeie oorde gekry. In Brits Kaffraria het die Agste Grensoorlog uitgebreek, die Khoi in die Kaapkolonie was opstandig en die Britte is deur die Basoetoes verslaan. Hierdie situasie was voordelig vir die Vrystaatse Voortrekkers en hulle vra Andries Pretorius om met die Britte ‘n goeie verstandhouding aan te gaan. Die Britte was nou bereid om te onderhandel en hulle ontmoet Pretorius by die Sandrivier. Hier is die belangrike Sandrivier Konvensie onderteken op 17 Januarie 1852. Met hierdie ooreenkoms is die onafhanklikheid en soewereiniteit van die Voortrekkers Noord van die Vaal deur Groot Brittanje erken. Ongelukkig wou die Britte nie die Voortrekkers in die Oranjerivier Soewereiniteit se onafhanklikheid ook toestaan nie.

Nadat die Britte weereens deur die Basoetoes verslaan is, het hulle genoeg gehad. Op 23 Februarie 1854 word die Bloemfontein Konvensie onderteken. Daarin het die Britte die staatkundige onafhanklikheid van die gebied tussen die Oranje- en Vaalriviere erken. Die Voortrekkers wou oorspronklik net een republiek gehad het. In later jare was daar ‘n ideaal om die twee republieke en die Kaapse binneland te verenig.

Die Groot Trek het in 1835 begin met die trekke van Louis Trichardt en Lang Hans van Rensburg. Die Groot Trek het geëindig toe die Zuid-Afrikaansche Republiek en die Republiek van Oranje Vrijstaat tot stand gekom het. Vir omtrent 20 jaar het die Voortrekkers gesoek na ‘n eie land en is telkens verhinder. Maar al het hulle nie ‘n eie land gehad nie, wou hulle steeds oor hulleself regeer. ‘n Republiek wat op trek was, maar wat as regering gefunksioneer het.

Blykbaar was meeste van die Voortrekkerleiers nog jong manne in hulle laat dertigs toe die Groot Trek begin het. Met die stigting van die Zuid-Afrikaansche Republiek en die Republiek van Oranje Vrijstaat 20 jaar later, het hulle die leierskap oorgedra na die volgende geslag toe.

Hierdie drang na ‘n eie land en ‘n eie republiek leef nog steeds in die harte van die Voortrekkers se nasate. Die beginsel dat hulle nie onderdane van vreemdes wil wees nie, is uitgebrei met die beginsel dat hulle nie vreemdes as hulle onderdane wil hê nie. Dit word genoem die reg op selfbeskikking. Dit is waarheen ons op pad is. Die wiele draai en die osse beur vorentoe.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin

Het die Boerevolk ‘n eie vlag?

Daar is ‘n verskil tussen ‘n landsvlag en ‘n volksvlag. In die ou dae toe Europa nog uit volkstate bestaan het, was die volk se vlag en die land se vlag dieselfde. Hier by ons was dit nie so nie. Al die Boererepublieke het hul eie vlae gehad, maar nie een was die volk se vlag nie. Het die Boerevolk ‘n eie volksvlag? Is daar ‘n vlag uit ons geskiedenis wat ons volksvlag is of kan wees? Waar pas die Bloedvlag in?

Is die Prinsevlag die eerste vlag wat in Afrika gehys is? Op grond van ‘n seinbrief van Jan van Riebeeck, is vasgestel dat hy die Prinsevlag gehys het met sy aankoms aan die Kaap. Die Prinsevlag, ook bekend as die Oranje-Blanje-Blou, is die eerste vlag in die wêreld met drie ewewydige kleurstroke. Hierdie vlag was so mooi dat dit as inspirasie vir ander vlae gedien het. Die eerste verwysing na hierdie vlag was in 1572 toe die Watergeuse die stad Den Briel ingeneem het. Vermoedelik het hulle die Hollandvlag se rooi vervang met oranje ter ere van Willem die Swyer, Prins van Oranje. Gedurende die Tagtigjarige Oorlog was dit die Protestante se vlag.

In Nederland was nie almal gelukkig met die oranje nie. Teen 1796, toe die VOC op sy laaste bene was, het die rooi, wit en blou die stryd gewen en word dit die Nederlandse vlag. Toe die Koninkryk in 1806 tot stand kom, word die rooi, wit en blou behou as Nederlandse vlag. Die Huis van Oranje, die Nederlandse koningshuis, is van dieselfde familie as Willem die Swyer, maar is nie direkte afstammelinge van hom nie. Die naam  “Oranje“ verwys nie na die kleur nie, dit is van Franse herkoms. Die Nederlandse rooi, wit en blou het nie oor die Kaap gewapper nie, wel die Oranje-Blanje-Blou.

Na 1806 het die Kaap ‘n Britse kolonie geword en het die Union Jack die Prinsevlag vervang. Die Union Jack is saamgestel uit die volksvlae van die Engelse, die Skotte en die Iere. Die Walliese volksvlag is nie ingesluit nie.

Die Voortrekkervlag van A.H. Potgieter was moontlik die eerste ander vlag wat deur ons voorgeslagte gebruik was. Dit was die Kruisvlag van die Hertog van Boergondië en het ‘n rooi oorhoekse St. Andrews kruis op ‘n blou agtergrond.

Kort na die slag van Bloedrivier, is die Republiek van Natalia gestig. Hierdie republiek het van 1839 tot 1843 bestaan. Die Nataliavlag was die Nederlandse rooi, wit en blou, maar in die vorm van drie driehoeke. Die republieke van Goosen en Stellaland het ook ‘n kortstondige bestaan gehad. Die Goosenvlag se vlag het soos die Transvaalvlag gelyk, behalwe dat die blou met swart vervang is. Die swart was afkomstig van die Duitse vlag want daar was ‘n ideaal om Duits-Wes-Afrika en die ZAR nader aan mekaar te bring. Die Stellalandvlag was ‘n wit ster op ‘n groen agtergrond.

Die Republiek van die Oranje Vrystaat se vlag (die Vrystaatvlag) is ontwerp deur die Nederlandse Koning Willem III. Die Nederlandse vlag was in die inkwartier en verder was daar drie oranje en vier wit horisontale strepe aan die buitekant. Die republiek het bestaan van 1857 tot 1902.

Die Nederlands gebore Ds. Dirk van der Hoff het die Transvaalvlag (ook bekend as die Vierkleur), die amptelike vlag van die Zuid-Afrikaansche Republiek, ontwerp. Hierdie vlag het van 1858 tot 1902 oor die republiek gewapper. Die vlag bestaan uit die Nederlandse vlag met ‘n vertikale groen streep aan die linkerkant. Die rede vir die groen streep is nie bekend nie.

Na die Anglo-Boere Oorlog word die Unie van Suid-Afrika in 1910 gestig as ‘n Britse Kolonie. Die Unie het bestaan uit die twee Boererepublieke, die Kaapkolonie en swart gebiede wat deur Brittanje verower is. Van 1910 tot 1928 was die Britse vlag, bekend as die Union Jack, die Unie van Suid-Afrika se enigste vlag.

Die Boerevolk was bitter ongelukkig met hierdie vlag, dit was die vyand se vlag en ‘n simbool van hulle vernedering. In 1925 is daar begin, deur veral Afrikaanssprekende blankes, om aanvoering te doen vir ‘n eie Suid-Afrikaanse vlag. Dit het groot teenstand uitgelok by Engelssprekende blankes. Vir drie jaar het kommissies en organisasies gesoek na ‘n vlag wat albei groepe sou tevrede stel. As ‘n kompromie is die Prinsevlag as basis aanvaar. Dit was die oranje, wit en blou vlag wat die eerste vlag in Suidelike Afrika was. Dit was ook ‘n politiek neutrale vlag. Op die wit baan is drie klein vlaggies aangebring: die Union Jack, die Vrystaatvlag en die Transvaalvlag. In 1928 is hierdie vlag (die Unievlag) as landsvlag saam met die Union Jack aanvaar. Suid-Afrika was die enigste land met twee nasionale vlae. Eers in 1957 het die Union Jack sy status verloor en het die Unievlag die enigste vlag geword. Met die totstandkoming van die Republiek van Suid-Afrika in 1961 is slegs die een vlag behou as nasionale vlag. Die naam is toe verander na Republiekvlag.

Die Ou Suid Afrikaanse vlag is in 1994 vervang met die huidige vlag. Die nuwe vlag was ‘n politieke kompromie tussen die destydse Nasionale Party en die African National Congress. Hierdie nuwe vlag het geen verbintenis met die Boerevolk se kultuur en geskiedenis nie. Die Ou Suid-Afrikaanse vlag was in gebruik tydens die Tweede Wêreldoorlog en die Bosoorlog en baie blankes beskou dit nog steeds as hulle vlag.

In Nederlands beteken bloedvlag ‘n rooi aanvalsvlag wat gehys word voor ‘n sekere taktiese handeling. Dit is rooi met ‘n arm met swaard embleem. By ons word bloedvlag gebruik in die visioene van Siener van Rensburg. Hierdie visione is opgeteken voor die ontwerp van die Ou Suid-Afrikaanse vlag. Siener het die volgende gesê: Die volk sal dinge in sy eie hande neem, en die wat nie wil padgee nie, trap hulle dood. Dan sal daar ‘n groot stilte heers net voor die storm wat geweldig maar kort van duur sal wees. Daar sal een emmer bloed omval en daarin sal ons vlag gedoop word en die bloedvlag sal dan wapper oor ‘n vrye volk. Hier beteken bloedvlag dus ‘n vlag wat in die toekoms die volksvlag gaan wees.

Nog ‘n visioen van Siener word soos volg verhaal: Toe sien oom Niklaas weer die vark hang in Engeland aan die haak – klaar afgeskraap met ‘n vlek aan hom. Ek vra toe aan oom Niklaas wat die vlek dan sou beteken. Toe sê hy dit is nou die Engelse vlek in ons Suid-Afrikaanse vlag. Toe sien oom Niklaas weer die vark hang in Bloemfontein sonder die vlek aan die haak. Dit beteken dat ons vlag weer skoon sal hang oor die Unie van Suid-Afrika. Hy sê toe aan my: “Of ek en jy nog sal leef weet ek nie, want dit sal nog lank wees, want ek sien nog moeilikheid hier in ons land ook met die swartes en wittes hier en daar, maar ons eintlike doel sal bereik word, dat ons vlag weer skoon sal hang oor ons land met ‘n republiek in Suid-Afrika.” (Die Republiek van 1961 het die Unievlag sonder verandering behou.)

Vir my klink dit of Siener gepraat het van die Ou Suid-Afrikaanse vlag (voordat dit nog bestaan het) en dat die verwydering van die vlaggies op die wit baan dit die volksvlag sal maak. Met ander woorde, die Prinsevlag gaan die volksvlag word. Interresant dat die eintlike doel met ‘n eie vlag ‘n “skoon” vlag was sonder die klein vlaggies en veral sonder die Union Jack.

Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedinyoutube
Facebooktwittergoogle_pluspinterestlinkedin